Nokkur orð um Vef Menntakólans á Akureyri og ritstjórn hans
Áfangaskýrsla í maí 1999

Haustið 1998 var Vefur Menntaskólans á Akureyri formlega opnaður. Í upphafi var ákveðið að til þess að vefnum yrði haldið við sem upplýsingaveitu og kennslutæki yrði að hafa með honum umsjónarmenn, hvort tveggja er varðaði tæknileg mál, sem falin voru í hendur Tölvudeild, og ritstjórn, sem ég undirritaður tók að mér.

Sem ritstjóri á ég sæti í Vefnefnd MA, en þar hefur verið fjallað um fjölmörg atriði er varða skipulag og framkvæmd. Rætt hefur verið um verkaskiptingu, efnisskiptingu og stefnu Vefs MA sem miðils og hann borinn saman við vefi annarra sambærilegra skóla og stofnana. Unnið er að skipuriti vefsins og efnistöku í því skyni að skipa megi efnisþáttum á eins aðgengilegan hátt og mögulegt er. Í því ljósi hefur verið rætt um breytingar á aðkomu gesta að vefnum, þar sem hugsanlega yrði þegar á fyrstu síðum hans boðið upp á miklu fleiri og auðveldari leiðir að settum mörkum en nú eru færar. Vefnefnd vakir yfir nýjungum og vinnur úr athugasemdum sem henni berast um vefinn.

Í haust og lengi framan af vetri varði ég töluverðum tíma í að leiðrétta og lagfæra ýmsa galla sem upp komu við færslu á vefnum milli kerfa, ef svo má segja, en hvort tveggja var að vefurinn var fluttur frá Ísmennt í Reykjavík heim í Uglu, móðurstöð MA og skólinn eignaðist vefforitið FrontPage til innritunar, uppfærslu og viðhalds á vefnum í stað annarra og eldri forrita sem ekki hlýddu þeim kröfum sem gerðar voru um snið og innra samband, tengla og skipulag. Enn er ég að finna einstöku tilvik sem lagfæra þarf.

Töluverðan tíma tók að setja inn á vefinn mikið efni sem nú má sjá þar um stjórn og fyrirkomulag skólans. Þar er um að ræða mestallt efni sem er undir hnappnum skólinn, og mikinn hluta þess sem er undir hnappnum námið. Þetta er að sumu leyti efni sem áður var í Handbók MA og Námskrá MA, en margt af því þurfti að uppfæra og dagrétta áður en það var birt á vefnum. Margt kom þar og af nýju efni. Þetta setti ég inn á vefinn fyrir milligöngu skólameistara, aðstoðarskólameistara og áfangastjóra. Síðar setti ég á vefinn efni um heimavist og mötuneyti. Þá setti ég inn bókalista og margt, margt fleira.

Áfangalýsingar Námskrár setti ég inn á vefinn snemma vetrar 1998. Þær hafa síðan tekið breytingum jafnt og þétt í vetur þar sem deildarstjórar hafa farið yfir þær og lagfært í stíl við breytingar sem orðið hafa á kennslu síðan Námskrá var síðast gefin út. Hef ég sett lýsingarnar inn jafnóðum og mér hafa borist þær og sett í lok þeirra dagsetningu sem sýnir skráningardag. Stefnt er að því að breytingar sem verða á áfangalýsingum verði jafnóðum færðar inn á vefinn þannig að þar geti ævinlega verið nýjustu, gildar lýsingar allra áfanga sem kenndir eru við skólann í stað bóka eða bæklinga sem erfiðara er að lagfæra jafnóðum.

Í tengslum við námskeið í vefnaði, sem haldin voru fyrir kennara, og í framhaldi af þeim hef ég töluvert aðstoðað kennara og deildarstjóra við vefnað. Þessi aðstoð hefur annars vegar verið í því fólgin að leiðbeina kennurum og deildarstjórum við vefnað og handbrögð en hins vegar að taka við efni sem þeir hafa sent mér á tölvuformi og vefa það, koma því fyrir á rétta staði. Þannig hef ég nýlega komið fyrir áfangalýsingum og fleira efni fyrir frönskudeildina en veitt enskudeildinni handleiðslu við að vefa sambærilegt efni.

Í sambandi við þetta langar mig til að nefna að viðhorf kennara og deildarstjóra til þess að vinna að vefnaði eru ekki ein og hin sömu. Aðallega hef ég orðið var við tvennt. Annars vegar eru kennarar og deildarstjórar sem hafa áhuga á að vinna þessi störf og gera það en vilja gjarnan vita af ritstjóra sem getur hlaupið til og aðstoðað, lesið yfir texta og unnið að samræmingu, eftir því sem nauðsyn krefur. Hins vegar eru kennarar og deildarstjórar sem eru ekki eins fúsir að vinna sjálfir þessi störf. Margt getur þar komið til, sumir treysta sér tæplega til að vinna við vef af tæknilegum eða færnissökum, öðrum finnst það ekki á sínu verksviði og enn aðrir líta á vefnað sem viðbótarstarf sem ekki sé greitt fyrir sem skyldi. Ég hef þannig nokkuð orðið var við það álit að réttast sé að vefnaðarstarfið séu í höndum færri en fleiri og til dæmis æskilegt að ritstjóri eða annar sambærilegur aðili vinni þau.

Það má vissulega til sanns vegar færa að það kann að vera umdeilanlegt að tugir manna séu með fingurna inni í svo stórum og flóknum fjölmiðli sem Vefur MA verður innan tíðar. Hitt er jafnljóst að sú mikla vinna sem felst í því að dagrétta gervallt efni sem á vefnum er og verður, og skiptist nú sem stendur á margar hendur, hlýtur brátt að verða meira verk en svo að einn maður sinni því í hjáverkum. Lítið má út af bera þegar vefur er unninn eins og hér er, beint og milliliðalaust á móðurtölvu skólans, og er þess skemmst að minnast, sem deildarstjóri tölvudeildar man manna best, er ritstjóri ýtti í ógáti á takka og eyddi snöggvast öllum þeim fjölmörgu hnöppum sem á Vef MA eru! Svo vildi til að hann átti á öðrum stað afrit af hluta þeirra, en deildarstjóri sat daglangt við hnappagerð.

Hluti af starfi ritstjóra er að fylgjast með vefjum námsgreinanna, benda á ýmislegt sem betur má fara, t.d. að gæta þess að ekki safnist fyrir gamalt efni. Fyrir dyrum stendur að minna deildarstjóra og aðra á að dagrétta upphafssíður námsgreina, endurnýja upplýsingar um kennslu og kennara og safna saman bókalistum fyrir sumarið, svo vefurinn verði rétt upplýsingaveita þótt skólinn sé í sumarleyfi. Hið sama á við um kennsluáætlanir, sem verða endurnýjaðar strax í vor í þeim greinum þar sem þær á annað borð verða tilbúnar. Að þessu leyti þarf ritstjóri að vaka nokkuð vel yfir vef sínum.

Ég hef litið með öðru auganu á Vef Hugins og stutt þá sem þar standa að. Ég hvatti stjórn Hugins mjög til að nýta sér þennan vef og birta þar allt sem fyrir dyrum stæði í félagslífinu og halda þar um leið utan um annál skólalífsins. Sú hefð var orðin nokkuð rík undir vetrarlok að ritari Hugins bar efni til vefara Hugins, Rósu Daggar Jónsdóttur, og hún færði efnið jafnóðum inn. Ég hef þegar haft samband við stjórn Hugins og fyrir dyrum stendur fundur með henni um vefinn, þar sem ég ætla meðal annars að ræða við stjórnina um samstarfið við vefara, nauðsyn á einhvers konar ritstjórn eða prófarkarlestri efnis þar svo og hugsanlega samvinnu skólafélagsins við útlitshönnuð úr hópi nemenda.

Með hverjum mánuði hefur aukist það starf mitt að halda úti fréttasíðu Menntaskólans á Akureyri og ég leitast við að gera þar einhverjar breytingar nokkrum sinnum í viku hverri. Allmargir hafa haft samband við mig og sagst fletta upp á Fréttum reglulega til að fylgjast með tíðindum, bæði hvað framundan sé og gerst hafi.

Fréttir eru, ef rétt er að staðið, jafnframt eins konar annáll skólans, en frá því skömmu eftir áramót hef ég haft það lag á að flytja fréttir yfir á aðra síðu, Eldri fréttir, þegar þær eru ekki lengur nýlegar. Eldri fréttir er geymsla tíðinda og þar má fylgjast með því hvað hefur gerst og hvenær í skólanum. Vissulega er fréttasíðan enn á tilraunastigi eins og margt annað á vefnum. Mér þykir þetta hins vegar gott og nauðsynlegt efni, þarna getur verið hjartsláttur daglegs skólalífs - ásamt vef Hugins - en þessi síða þarf sífellt að vera ný. Annars hættir fólk að fletta þar upp.

Nú er alltaf umdeilanlegt hvaða efni á að vera á fréttasíðu sem þessari. Ég hef leitast við að hafa efni þar sæmilega fjölbreytt, getið um stærstu þætti í félagslífi nemenda, sagt frá heimsóknum í skólann og meiri háttar viðburðum í skólalífinu, birt tilkynningar, meðal annars um reglur í tölvustofum, notkun farsíma, hvernig finna megi vefverkefni nemenda, hvaða deildir/námsgreinar eigi virkar vefsíður. Ég hef gert grein fyrir ferðalögum nemenda, meðal annars til útlanda, og heimsóknum nemenda annarra skóla. Hvergi í öðrum fjölmiðli hefur verið sagt frá geysimiklu starfi kennara utan kennslu, meðal annars margvíslegum nefndastörfum og svo námi kennara meðfram kennslustarfi, bæði vefnámskeiði fyrr í vetur þar sem 30 kennarar skólans voru við nám og svo námskeiðum sem nú standa yfir auk vettvangsnáms. Ég tel mikilvægt að þetta sé allt skráð og fulla ástæðu til að það sé gert á opinberum vettvangi eins og Fréttir á Vef MA eru.

Ég setti teljara á síðuna 5. mars síðastliðinn og hef tekið niður tölu af honum um það bil vikulega síðan. Þar sést að Fréttir eru skoðaðar rúmlega 200 sinnum á viku hverri.

Dags	Teljari	Notendur þá viku
5. mars 99	settur upp
12. mars 99	280	280
19. mars 99	500	220
26. mars 99	740	240
6. apríl 99	863	123
10. apríl 99	968	105
19. apríl 99	1242	274
25. apríl 99	1432	190
1. maí 99	1634	202
8. maí 99	1812	178
15. maí 99	2049	237

Enn einn þátturinn í starfinu við Vef MA var sú nýjung sem upp var tekin í haustannarprófum að birta einkunnir á vefnum, en það mæltist afar vel fyrir, nemendur gátu nálgast einkunnir sínar heima eða í skólanum og álag á skrifstofu við að veita upplýsingar af þessu tagi gjörbreyttist. Ákveðið er að halda áfram þessu starfi í komandi vorannarprófum.

Á þesari stundu tel ég mig geta fullyrt að Vefur MA sé orðinn að ómissandi gagnasafni, upplýsingaveitu og kennslutæki, sem eykur fjölbreytni í kennslu og skólastarfi. Annarra er að dæma um það hversu vel verkin hafa unnist og jafnvel þótt ég hafi fundið mjög jákvæða strauma í okkar garð tel ég eð lengi megi bæta og gera betur.

Mér er mikið metnaðarmál að Vefur MA sé góður, gagnlegur og um leið þarf hann helst að vera glæsilegur. Það er fyrirsjáanlegt að starf við vefinn eykst á komandi misserum, þegar allar námsgreinar verða komnar með virkt kennsluefni og ítarefni auk þeirra gagna sem þegar eru komin á flugið. Þá er og fyrisjáanlegt að upplýsinga- og fræðsluefni frá skólayfirvöldum veður að vera í sífelldri endurskoðun, þar koma nýjungar eins og skráning nýnema, tenging nemendabókhalds við vef og margt fleira. Ótalið er innra net skólans.

Mér er jafnframt í mun að geta aukið þekkingu mína á vefnaði og ritstjórn, meðal annars með því að læra betur og meira á þau verkfæri og forrit sem við eigum og geta jafnframt fengist við nýjungar sem koma með tímanum, bæði breytt og uppfærð forrit og ný, til annarri og meiri hluta. Þar vil ég nefna að mig hefur lengi langað til að kynnast teikni- og hönnunarforritum á borð við Corel Draw, Photo Shop, Freehand og fleiri, sem gæti nýst við að breyta og lagfæra útlit á vef, myndvinnslu og fleira. Jafnglæsilegur og Vefur MA þykir í útliti nú má ekki gera því skóna að hann geti verið óbreyttur um aldur og ævi, breytingar verður að gera á útliti í takt við tímann og innihaldið og gæti verið gott að kunna eitthvað til þeirra verka, þó ekki væri til annars en að geta sagt fagmönnum til nákvæmlega um það sem þeim yrði falið að gera eða gera sjálfur minniháttar breytingar.

Að lokum vil ég nefna efnisþátt, sem margir hafa spurt hvers vegna vanti á Vef MA, það er saga skólans. Ekki hefur unnist tími til að koma henni fyrir, en þar þyrfti að taka saman stutt og aðgengilegt yfirlit um sögu skólans, nemenda og kennara. Til greina gæti komið að skanna Sögu MA eða hluta úr henni, en það tel ég ætti að bíða betri tíma, enda þarf að taka tillit til þess að lesefni á vef verður ævinlega að vera styttra og samþjappaðra en á bók.

Þetta er alls tæmandi talning þess sem rétt væri að nefna hér en mál er að linni að sinni.

16. maí 1999

Sverrir Páll